Quảng Ninh có nhiều than đá là do điều kiện địa chất đặc biệt hình thành từ hàng trăm triệu năm trước. Quá trình hình thành địa chất thuận lợi: Hàng trăm triệu năm trước, khu vực này từng là vùng đầm lầy, cửa sông, ven biển với thảm thực vật phong phú. Sự phân hủy thực vật trong môi trường yếm khí, cộng với quá trình chôn vùi, nén ép, nâng lên hạ xuống của vỏ trái đất đã biến thực vật thành than đá.
Than đá Quảng Ninh được xem là nguồn tài nguyên quý giá với trữ lượng khoảng 3,6 tỷ tấn, được đánh giá là loại than có chất lượng cao nhất cả nước. Phần lớn than ở đây là than antraxit, có hàm lượng cacbon ổn định trên 80%, cho hiệu suất cháy cao và thân thiện hơn với môi trường.
Mỗi năm, Quảng Ninh cho phép khai thác hàng chục triệu tấn than, đáp ứng nhu cầu năng lượng trong nước và xuất khẩu.
Đặc điểm nổi bật của than Quảng Ninh:
+ Độ tinh khiết cao, trên 65%, ít tạp chất;
+ Khả năng bốc cháy tốt, đã được nhiều doanh nghiệp kiểm chứng;
+ Màu đen ánh, ít lỗ rỗng, khi cầm hơi dính dầu mỡ và khó rửa trôi;
+ Hàm lượng lưu huỳnh thấp, không gây mùi khó chịu khi đốt.
Các mỏ than đá ở Quảng Ninh
Quảng Ninh hiện đang định hướng phát triển ngành than theo hướng “xanh hóa” với mục tiêu “Mỏ xanh – Mỏ hiện đại – Mỏ sản lượng cao”. Nhờ áp dụng các công nghệ khai thác tiên tiến, hiệu quả và an toàn lao động ngày càng được nâng cao, góp phần bảo vệ môi trường và phát triển bền vững.
Một số cụm mỏ than lớn tại Quảng Ninh:
Mỏ than Hạ Long
Cụm mỏ than Hạ Long bao gồm Hà Lầm, Hòn Gai và Núi Béo, từng là trung tâm khai thác than lớn nhất của tỉnh. Khu vực này nổi tiếng với than antraxit chất lượng cao, có hàm lượng cacbon lớn, độ tro thấp và nhiệt trị cao, rất thích hợp cho các ngành luyện kim và sản xuất điện.
Hiện nay, các mỏ trong cụm Hạ Long đang giảm dần sản lượng khai thác nhằm thực hiện kế hoạch đóng cửa mỏ và phục hồi môi trường, hướng đến phát triển du lịch sinh thái và đô thị hóa bền vững trong tương lai.
Mỏ than Cẩm Phả
Mỏ than Cẩm Phả là khu vực khai thác trọng điểm của Quảng Ninh, chiếm tỷ trọng lớn trong tổng sản lượng than toàn tỉnh. Nơi đây tập trung nhiều mỏ quy mô công nghiệp như mỏ Cao Sơn, mỏ Khe Chàm, mỏ Đèo Nai – đều được trang bị công nghệ khai thác hầm lò và lộ thiên hiện đại.
Sản lượng trung bình hằng năm đạt hàng chục triệu tấn, cung cấp than cho các nhà máy nhiệt điện, xi măng và luyện kim trên cả nước. Bên cạnh đó, Cẩm Phả còn là khu vực tiên phong trong việc ứng dụng công nghệ khai thác thân thiện với môi trường, giảm thiểu bụi, nước thải và khí độc trong quá trình vận hành.
Mỏ than Uông Bí – Đông Triều
Cụm mỏ Uông Bí – Đông Triều nằm ở phía Tây tỉnh Quảng Ninh, là khu vực khai thác năng lượng quan trọng với trữ lượng than lớn và chất lượng ổn định. Nổi bật trong cụm này là mỏ Vàng Danh, mỏ Tràng Bạch và mỏ Mạo Khê – những đơn vị đang hoạt động hiệu quả và có quy trình quản lý hiện đại.
Than tại đây chủ yếu là than antraxit có độ tro thấp, ít lưu huỳnh, phù hợp cho các ngành sản xuất yêu cầu nhiệt lượng cao và ít phát thải. Ngoài ra, khu vực Uông Bí – Đông Triều còn chú trọng đầu tư vào cải tạo hạ tầng giao thông mỏ, hệ thống thoát nước và tái sử dụng đất khai thác để đảm bảo phát triển bền vững lâu dài.
